Những điểm mới doanh nghiệp cần biết trong luật quản lý thuế ap dụng từ 01/07/2026

Nhằm tăng cường tính minh bạch trong quản lý thuế và đẩy mạnh chuyển đổi số, nhiều quy định mới về quản lý thuế sẽ được áp dụng từ ngày 01/07/2026. Doanh nghiệp cần lưu ý các nội dung sau:

1. Các hành vi bị nghiêm cấm

Các hành vi bị nghiêm cấm bao gồm:

• Thông đồng, bao che giữa người nộp thuế và công chức quản lý thuế để trốn thuế, gian lận thuế.
• Lợi dụng chức vụ, quyền hạn để gây phiền hà, sách nhiễu hoặc làm lộ thông tin người nộp thuế.
• Cố ý không kê khai hoặc kê khai không đầy đủ nghĩa vụ thuế.
• Sử dụng mã số thuế để thực hiện hành vi vi phạm pháp luật.
• Bán hàng hóa, cung cấp dịch vụ không lập hóa đơn; sử dụng hóa đơn, chứng từ bất hợp pháp.
• Truy cập trái phép, làm sai lệch hoặc phá hủy dữ liệu của người nộp thuế; phát tán thông tin sai sự thật gây ảnh hưởng đến cơ quan thuế.

Trong các hành vi bị nghiêm cấm, một số hành vi dưới đây được xác định là hành vi trốn thuế và có thể bị xử phạt rất nặng.

2. Các hành vi xác định là trốn thuế

– Không đăng ký, kê khai thuế theo quy định : Không nộp hồ sơ đăng ký thuế hoặc hồ sơ khai thuế; nộp hồ sơ khai thuế quá 90 ngày dẫn đến thiếu số thuế phải nộp hoặc tăng số thuế được hoàn, miễn, giảm.

– Che giấu doanh thu, thu nhập chịu thuế: Không ghi nhận đầy đủ doanh thu vào sổ kế toán và bỏ sót các khoản thu phát sinh nghĩa vụ thuế.

– Không xuất hóa đơn hoặc xuất hóa đơn sai giá trị thực tế: Bán hàng hóa, cung cấp dịch vụ nhưng không lập hóa đơn hoặc ghi giá trị trên hóa đơn thấp hơn giá trị thanh toán thực tế nhằm giảm số thuế phải nộp.

– Sử dụng hóa đơn, chứng từ bất hợp pháp:Mua bán và sử dụng hóa đơn không hợp pháp.Hạch toán chi phí bằng hóa đơn không hợp pháp để giảm thuế phải nộp hoặc tăng số thuế được hoàn, khấu trừ.

– Lập hồ sơ, chứng từ không đúng bản chất giao dịch:Sử dụng hợp đồng, chứng từ hoặc tài liệu không phản ánh đúng giao dịch thực tế nhằm làm sai lệch nghĩa vụ thuế.

– Gian lận thuế trong hoạt động xuất nhập khẩu:Khai sai số lượng, chủng loại, giá trị hàng hóa xuất nhập khẩu; cố ý không kê khai hoặc kê khai sai nghĩa vụ thuế đối với hàng hóa xuất nhập khẩu.

– Lợi dụng chính sách miễn, giảm thuế: Sử dụng hàng hóa thuộc diện miễn thuế, không chịu thuế sai mục đích nhưng không khai báo với cơ quan thuế.

– Kinh doanh trong thời gian tạm ngừng hoạt động:Doanh nghiệp hoặc hộ kinh doanh vẫn phát sinh hoạt động kinh doanh trong thời gian đã thông báo tạm ngừng nhưng không thông báo với cơ quan thuế.

Hành vi trốn thuế không chỉ bị truy thu thuế, tiền chậm nộp mà còn có thể bị xử phạt vi phạm hành chính hoặc truy cứu trách nhiệm hình sự tùy theo mức độ vi phạm.

3. Mã số thuế gắn với số định danh cá nhân

Từ 01/07/2026, số định danh cá nhân sẽ được sử dụng thay cho mã số thuế của cá nhân, giúp:

–  Cá nhân sử dụng số định danh cá nhân thay cho mã số thuế.

–  Dữ liệu được đồng bộ với Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư.

–  Giảm thủ tục đăng ký thuế đối với cá nhân.

4. Rút ngắn thời hạn khai bổ sung hồ sơ khai thuế

Người nộp thuế được khai bổ sung hồ sơ khai thuế khi phát hiện sai sót trong thời hạn 05 năm kể từ ngày hết hạn nộp hồ sơ của kỳ tính thuế có sai sót, trước khi cơ quan thuế công bố quyết định thanh tra, kiểm tra hoặc trong một số trường hợp theo quy định.

5. Tăng cường quyền thu thập thông tin của cơ quan thuế

Để phục vụ công tác thanh tra, kiểm tra và chống thất thu ngân sách, cơ quan thuế có thể:

• Yêu cầu cung cấp dữ liệu kế toán, hóa đơn điện tử và các thông tin liên quan theo quy định.
• Đề nghị ngân hàng, đối tác, tổ chức có liên quan cung cấp thông tin phục vụ công tác quản lý thuế.

6. Thay đổi thời hạn kiểm tra thuế

• Thời gian kiểm tra thuế thông thường: tối đa 20 ngày, được gia hạn 01 lần nhưng không quá 20 ngày.
• Doanh nghiệp có giao dịch liên kết: tối đa 40 ngày, được gia hạn 01 lần nhưng không quá 40 ngày.
• Trường hợp cần trao đổi, xác minh thông tin với cơ quan thuế nước ngoài: thời gian kiểm tra có thể kéo dài nhưng không quá 02 năm.

Doanh nghiệp cần làm gì ngay từ bây giờ?

✅ Rà soát hồ sơ thuế, hóa đơn điện tử đã phát hành.

✅ Chủ động kiểm tra sai sót để thực hiện khai bổ sung đúng thời hạn.

✅ Cập nhật thông tin cá nhân và mã số thuế theo số định danh cá nhân.

✅ Lưu trữ đầy đủ chứng từ, dữ liệu kế toán để sẵn sàng khi cơ quan thuế kiểm tra.

Việc nắm bắt sớm các thay đổi của pháp luật thuế sẽ giúp doanh nghiệp hạn chế rủi ro vi phạm, tránh bị xử phạt và nâng cao hiệu quả quản trị tài chính – kế toán.